IDEA Çerçevesinin Değerlendirilmesi: Yoga, Meditasyon, Bilateral Uyarım ve Hipnoterapi Yoluyla İyi Oluşu Geliştirmeye Yönelik Bütüncül Bir Yaklaşım
DOI:
https://doi.org/10.61518/ijpw-133Anahtar Kelimeler:
İkili Uyarım, Pozitif Psikoloji, Bütünsel İyi Oluş, IDEA Çerçevesi, Yoga Tabanlı Psiko-Nöro-Somatik Terapi (YPNST)Özet
Bu çalışma, özsaygıyı, güvenlik duygusunu, duygusal istikrarı ve psikolojik güvenliği artırmak amacıyla oluşturulan Yoga Tabanlı Psiko-Nöro-Somatik Terapi (YPNST) atölyesiyle birlikte geliştirilen IDEA Çerçevesi’nin etkisini incelemektedir. Çalışma, zihinsel sağlık alanında bütünleştirici zihin-beden yaklaşımlarına dayanmaktadır. Bu çerçeve; dayanıklılığı ve iyi oluşu desteklemek için yoga, meditasyon, iki taraflı uyarım ve hipnoterapiyi bir araya getirmektedir. Bu araştırma, IDEA Çerçevesi kapsamında uygulanan bütünleştirici müdahalelerin iyi oluşu nasıl destekleyebileceğini incelemektedir. Karma yöntemli bir araştırma tasarımı kullanılmış; on iki yetişkin katılımcı, Rosenberg Özsaygı Ölçeği, güvenlik ve istikrar anketleri ile açık uçlu yansıtma sorularından oluşan müdahale öncesi ve sonrası değerlendirmeleri tamamlamıştır. Wilcoxon işaretli sıralar testi kullanılarak yapılan nicel analizler, özsaygı, özgüven ve algılanan güvenlik gibi temel alanlarda istatistiksel olarak anlamlı gelişmeler ortaya koymuştur. Katılımcılar, kendilerinden daha fazla memnuniyet duyduklarını, kişisel güçlü yönlerinin farkına vardıklarını, daha güçlü başa çıkma mekanizmaları geliştirdiklerini ve artan topraklanmışlık ile duygusal güvenlik hissettiklerini bildirmişlerdir. Bu sonuçları tamamlayan tematik nitel analiz, katılımcıların artan beden farkındalığını, güven duygusunu ve genellikle hem psikolojik içgörüler hem de rahatlama, açıklık ve sakinlik gibi fiziksel duyumlarla ifade edilen olumlu öz algılarını ortaya koymuştur. Bulgular, çok boyutlu ve beden merkezli uygulamaların özdeğeri ve duygusal güvenliği etkili biçimde artırabileceğini, ayrıca çeşitli ortamlarda zihinsel iyi oluşu desteklemek için erişilebilir araçlar olarak önemli bir potansiyele sahip olduklarını göstermektedir. Sınırlılıklar arasında küçük örneklem boyutu yer almakta olup, bu durum elde edilen ön sonuçların doğrulanması ve genişletilmesi için daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Bulgular, IDEA Çerçevesi’nin danışmanlık, sağlık ve toplum temelli ortamlarda farklı yöntemleri bütünleştiren erişilebilir ve yapılandırılmış bir model sağlayabileceğini, ancak uzun vadeli ve geniş ölçekli sonuçları doğrulamak için ileri çalışmalara ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır.
Referanslar
Amano, T., & Toichi, M. (2016). The role of alternating bilateral stimulation in establishing positive cognition in EMDR therapy: A multi-channel near-infrared spectroscopy study. PloS one, 11(10), e0162735. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0162735
Bhide, S. R., Bhargav, H., Gangadhar, B. N., & Desai, G. (2023). Exploring the therapeutic potential of yoga philosophy: A perspective on the need for yoga-based counselling program (YBCP) in common mental disorders. Indian Journal of Psychological Medicine, 45(4), 420-429. https://doi.org/10.1177/02537176211051987
Blackwood, T. J. (2024). The 14-day self-guided EMDR therapy workbook: Heal trauma, reprocess memories, and reclaim your life. Owubooks.
Broderick, J., & Vancampfort, D. (2017). Yoga as part of a package of care versus standard care for schizophrenia. Cochrane Database System Reviews, 9(9). https://doi.org/10.1002/14651858.CD012145.pub2
Burback, L., Brult-Phillips, S., Nijdam, M. J., McFarlane, A., & Vermetten, E. (2024). Treatment of posttraumatic stress disorder: a state-of-the-art review. Current neuropharmacology, 22(4), 557–635. https://doi.org/10.2174/1570159x21666230428091433
Butera, R., & Kreatsoulas, J. (2018). Body mindful yoga: Create a powerful and affirming relationship with your body. Llewellyn Worldwide.
Childs‐Fegredo, J., Fontana, E., Moran, M., & Faulkner, P. (2023). Yoga‐integrated psychotherapy for emotion dysregulation: A pilot study. Counselling and Psychotherapy Research, 23(3), 638-652. https://doi.org/10.1002/capr.12602
Creswell, J. D., & Lindsay, E. K. (2014). How does mindfulness training work? Proposing mechanisms of action from a conceptual and neural perspective. Perspectives on Psychological Science, 9(6), 585–596. https://doi.org/10.1177/1745691614559542
Gnambs, T., Scharl, A., & Schroeders, U. (2018). The structure of the Rosenberg self-esteem scale. Zeitschrift für Psychologie. https://doi.org/10.1027/2151-2604/a000317
Goyal, M., Singh, S., Sibinga, E. M. S., Gould, N. F., Rowland-Seymour, A., Sharma, R., Berger, Z., Sleicher, D., Maron, D., Shihab, H., Ranasinghe, P., Linn, S., Saha, S., Bass, E., & Haythornthwaite, J. A. (2014).
Meditation programs for psychological stress and well-being: A systematic review and meta-analysis. JAMA Internal Medicine, 174(3), 357–368. https://doi.org/10.1001/jamainternmed.2013.13018
Javinsky, T. R., Udo, I., & Awani, T. (2024). Eye movement desensitization and reprocessing: Part 2–wider use in stress and trauma conditions. BJPsych Advances, 30(4), 220-229. https://doi.org/10.1192/bja.2022.31
Johnson, A., & Lee, S. (2023). Holistic approaches to mental health: Integrating mind-body practices for resilience. Journal of Integrative Mental Health, 15(2), 123-–135. https://doi.org/10.33545/26174693.2024.v8.i3Sd.783
Kabat-Zinn, J. (2013). Full catastrophe living: Using the wisdom of your body and mind to face stress, pain, and illness (15th anniversary ed.). Delta Trade Paperback/Bantam Dell.
Kabat-Zinn, J. (2003). Mindfulness-based interventions in context: Past, present, and future. Clinical Psychology: Science and Practice, 10(2), 144–156. https://doi.org/10.1093/clipsy.bpg016
Kuhfuß, M., Maldei, T., Hetmanek, A., & Baumann, N. (2021). Somatic experiencing–effectiveness and key factors of a body-oriented trauma therapy: A scoping literature review. European journal of psychotraumatology, 12(1), 1929023. https://doi.org/10.1080/20008198.2021.1929023
Larocque, E., & Moreau, N. (2020). What is our “epistemic responsibility”? Reflections on social work’s orientation in yoga therapy research. International Journal of Yoga Therapy, 30(1), 103–109. https://doi.org/10.17761/2020-D-19-00044
Lee, C. W., & Cuijpers, P. (2015). What does the data say about the importance of eye movement in EMDR? Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 45(1), 226-228. https://doi.org/10.1016/j.jbtep.2013.10.002
Leo, D. G., Keller, S. S., & Proietti, R. (2024). "Close your eyes and relax": The role of hypnosis in reducing anxiety, and its implications for the prevention of cardiovascular diseases. Frontiers in psychology, 15, 1411835. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2024.1411835
Linden, J. H., De Benedittis, G., Sugarman, L. I., & Varga, K. (Eds.). (2024). The Routledge international handbook of clinical hypnosis. Taylor & Francis. https://doi.org/10.4324/9781003449126
Milling, L. S. (2023). Evidence-based practice in clinical hypnosis: Current status and future directions. In L. S. Milling (Ed.), Evidence-based practice in clinical hypnosis (pp. 221–239). American Psychological Association. https://doi.org/10.1037/0000347-009
O’Shea, M., Capon, H., Skvarc, D., Evans, S., McIver, S., Harris, J., Houston, E., & Berk, M. (2022). A pragmatic preference trial of therapeutic yoga as an adjunct to group-based CBT versus group CBT alone for depression and anxiety. Journal of Affective Disorders, 307, 1–10. https://doi.org/10.1016/j.jad.2022.03.028
Ramanujapuram, A. (2018). Yoga-Integrated Health Neuroscience Paradigm (YOGIHANSAM): Integration of yoga philosophy, health psychology, and medical neuroscience as a paradigm for holistic healthcare. International Journal of Advanced Scientific Research and Management, 3(9), 165-170.
Rodriguez de Behrends, M. (2021). Treating cognitive symptoms of generalized anxiety disorder using EMDR therapy with bilateral alternating tactile stimulation. Journal of EMDR Practice and Research, 15(1), 44-59. https://doi.org/10.1891/EMDR-D-20-00026
Rosenberg, M. (1965). Rosenberg self-esteem scale (RSE). Acceptance and commitment therapy. Measures package, 61(52), 18. https://doi.org/10.1037/t01038-000
Ruswadi, I., Wennie, J., Susiani, A., & Masliha, M. (2025). The effectiveness of hypnotherapy in reducing stress among individuals with mental health disorders: A quasi-experimental study with a control group. Jurnal Berita Ilmu Keperawatan, 18(2), 151-162. https://doi.org/10.23917/bik.v18i2.9806
Saj, C., & Mete, R. (2025). The IDEA framework: Integrating positive psychology, yoga, hypnotherapy, and bilateral stimulation for safety, stabilization, and healing of well-being. International Journal of Positivity & Well-Being, 3(1). https://doi.org/10.61518/ijpw-111
Saldaña, J. (2009). The coding manual for qualitative researchers. Sage Publications Ltd.
Sarantakos, S. (1998). Measurement and scaling. In Social Research (pp. 72-95). Palgrave, London. https://doi.org/10.1007/978-1-349-14884-4_3
Satchidananda, S. (2012). The yoga sutras of patanjali (Pocket ed.). Integral Yoga Publications.
Schmitt, D. P., & Allik, J. (2005). Simultaneous administration of the Rosenberg Self-Esteem Scale in 53 nations: exploring the universal and culture-specific features of global self-esteem. Journal of personality and social psychology, 89(4), 623. https://doi.org/10.1037/0022-3514.89.4.623
Shapiro, R. (2018). Getting past your past: Take control of your life with self-help techniques from EMDR therapy. New Harbinger Publications.
Sharma, D., Dogra, D., K., Sharma, R., & Ali, H. (2025). A systematic literature review on yoga and asanas. Journal of Bodywork and Movement Therapies. https://doi.org/10.1016/j.jbmt.2025.05.022
Sneed, J., & Hammer, T. (2018). Phenomenological inquiry into Phoenix Rising Yoga Therapy. International Journal of Yoga Therapy, 28, 38–47. https://doi.org/10.17761/2018-00002
Stynes, G., Leão, C. S., & McHugh, L. (2022). Exploring the effectiveness of mindfulness-based and third wave interventions in addressing self-stigma, shame, and their impacts on psychosocial functioning: A systematic review. Journal of Contextual Behavioral Science, 23, 174–189. https://doi.org/10.1016/j.jcbs.2022.01.006
Valentine, K. E., Milling, L. S., Clark, L. J., & Moriarty, C. L. (2019). The efficacy of hypnosis as a treatment for anxiety: a meta-analysis. International Journal of Clinical and Experimental Hypnosis, 67(3), 336-363. https://doi.org/10.1080/00207144.2019.1613863
Van der Kolk, B. A. (2014). The body keeps the score: Brain, mind, and body in the healing of trauma. Viking.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Rosina Mete, Cindi Saj
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
